আজৰি

এইবছৰৰ বাৰিষাৰ প্রথম বৰষুণজাক আজি উপভোগ কৰিলো । যোৱা কেইদিনমানৰ পৰা অলপ চলপকৈ কিন্‌কিনিয়া ধৰণে বৰষুণ দি আছে যদিও আজিহে ভালকৈ ডবাপিটা বৰষুণ দিছে ।

এই বৰষুণজাকে ধুৱাই নিয়ক সমাজৰ আৰু আমাৰ মনৰ পাপ কলুষ আৰু সকলো বেয়া ।

এটা নতুন সূর্যোদয়েৰে পোহৰাই তোলক আমাৰ জীৱন ….

কিছুদিনৰ আগতে “আজৰি”ত অনলাইন অসমীয়া ব্যাকৰণৰ দৰকাৰৰ বিষয়ে এটা অনুভৱ ব্যক্ত কৰিছিলো । কথাখিনিৰ সাৰমর্ম্ম এয়াই আছিল যে, অনলাইন অসমীয়া অভিধান(xobdo.org), অসমীয়া বিশ্বকোষ(as.wikipedia.org)ৰ দৰে অনলাইন অসমীয়া ব্যাকৰণ এখনৰো দৰকাৰ আছে ।

যোৱা কেইমাহমানৰপৰা ইন্টাৰনেটত অনলাইন অসমীয়া ব্যাকৰণ এখন বিচাৰি আছিলো । ভাবিছিলো তেনে কোনো ব্যাকৰণ থাকিবও পাৰে – হয়তো ময়হে গম নাপাওঁ । কিন্তু কিছু বিচাৰ-খোঁচাৰ কৰা স্বত্তেও, আনকি ফেচবুকত তেনেকুৱা গ্রুপ আৰু প’ষ্ট বিচাৰি ছোৱাৰ পিচতো যেতিয়া তেনে কোনো ব্যাকৰণৰ শুংসূত্ৰ দেখা নাপালো, তেতিয়াহে “আমাক ব্যাকৰণ লাগে” প’ষ্টটোৰ যোগেদি অনুভৱখিনি প্রকাশ কৰিছিলো ।

কিন্তু যোৱাকালি হঠাতে বিচাৰি পালো এখন নির্মীয়মান অসমীয়া অনলাইন ব্যাকৰণ । সত্যনাথ বৰা ৰচিত “অসমীয়া ভাষাৰ বহল ব্যাকৰণ”খন ডিজিটেল ৰূপত প্রকাশ হবলৈ লৈছে আছামিজ অনলাইন ডট কম নামৰ ৱেবচাইতত । তলত দিয়া য়ু-আৰ-এলত উপলদ্ধ এই ব্যাকৰণ ।

http://assameseonline.com/full_text.php?recordID=48

যিহেতু ব্যাকৰণখন নির্মীয়মান ৰূপত আছে, গতিকে ইয়াৰ বেছিভাগ অংশই সদ্যহতে নিষ্ক্ৰিয় । সময় যোৱাৰ লগে লগে গোটেই ব্যাকৰণখন প্রাণ পাই উঠিব বুলি আশা কৰিছো । এই কামত জড়িত সকললৈ শুভেচ্ছা থাকিল । প্রচেষ্টাৰ শলাগ ললো ।

এই চেগতে আছামিজ অনলাইন ডট কমৰ দীর্ঘায়ু কামনা কৰিলো ।

মানুহৰ জীৱনত বহুতো অবিস্মৰণীয় ঘটনা ঘটে । মোৰ জীৱনতো কেইটামান ঘটিছে । তাৰ ভিতৰত কিছুমান ঘটনা অবিস্মৰণীয় হোৱাৰ লগতে একোটা শিক্ষা দি থৈ যায় । অবিস্মৰণীয় বুলি কওঁতে, জীৱনৰ দিশ আৰু গতি সলনি কৰি দিব পৰা ধৰণৰ ঘটনাৰ কথা কোৱা নাই । মই বুজাইছো দৈনন্দিন জীৱনত ঘটা কিছুমান সৰু কিন্তু অবিস্মৰণীয় ঘটনা । এনেকুৱা ঘটনাবোৰ সৰু হ’লেও আমাৰ মনত সাঁচ বহুৱাই থৈ যায় । আজি মই মোৰ লগত ঘটা তেনেকুৱা এটা ঘটনাৰ কথা লিখিবলৈ ওলাইছো ।

মই চাকৰিত জইন কৰাৰ পিছত প্রথম দুবছৰ সময় কলিকতা মহানগৰীত থকাৰ সৌভাগ্য হৈছিল । তাৰপিছত ত্রেন্সফাৰ হৈ বেলেগ ঠাইলৈ গ’লো । সৌভাগ্য বুলি এই-কাৰণেই কৈছো কিয়নো তাৰ পিছৰ সময়ছোৱাত এতিয়ালৈকে কোনো মহানগৰীত চাকৰিসূত্রে সংস্থাপিত হোৱাৰ সুযোগ পোৱা নাই । সৌভাগ্য বুলি এইকাৰণেও কৈছো কিয়নো সেইয়াই এই অধমৰ জীৱনত পোন- প্রথমবাৰৰ বাবে অসমৰ বাহিৰৰ কোনো মহানগৰী দর্শন আৰু ক্ষণিক দীর্ঘদিনীয়া(দুবছৰ) সংস্থাপন । যি কি নহওঁক, আমি(মই আৰু শ্রীৰুপজিৎ বৈশ্য) কলিকতাত খুব স্ফূৰ্তি কৰিছিলো । বৈশ্য, মোৰ লগত কলিকতাত একেলগে আছিল । তেখেত মোৰ কলেজীয়া সহপাঠী আৰু বর্ত্তমানৰ সহকর্মী । আমি একেলগে চাকৰিত জইন কৰিছিলো । দিনটোৰ কামৰ মেটমৰা বোজাৰ পৰা মুক্তি পাওঁতে গধূলি সাত মান বাজে যদিও, তাৰ পিচত অ’ত ত’ত এপাক দুপাক মাৰি ঘৰ(ভাড়াঘৰ) সুমাওঁতে ৰাতি দহমান বজাটো নিত্যনৈমিত্তিক হৈ পৰিছিল । আমি কলিকতাত থকা সময়ছোৱাত আমাৰ সহপাঠীসকল চাকৰিসূত্রে ভাৰতবর্ষৰ বিভিন্ন প্রান্তত সংস্থাপিত হৈছিল । গতিকে তেৰা-সৱই ঘৰলৈ(অসম) আহোতে আৰু ঘৰৰ পৰা কর্মস্থলী অভিমূখে যাওঁতে কলিকতাস্থিত আমাৰ ভাড়াঘৰটো transit point হিছাপে ব্যৱহাৰ কৰিছিল । সেই দৰকাৰৰ প্রতি লক্ষ্য ৰাখিয়ে আমি আগে ভাগে অলপ ডাঙৰ ঘৰ এটা ভাড়া লৈছিলো । তাৰ লগতে বিচনা-পত্র, কাপোৰ-কানি আদি সা – সুবিধাখিনিও সৰহকৈ যোগাৰ কৰি থৈছিলো ।

সেই সময়ত আমাৰ সহপাঠী শ্রীডুলুমণি দাস ডিব্রুগড় বিশ্ববিদ্যালয়ৰ স্নাতকোত্তৰ পর্য্যায়ত পঢ়ি আছিল আৰু তেখেতে summer internship কৰিবলৈ কলিকতা মহানগৰীত উপস্থিত হৈছিল । ফোনযোগে কথা বার্ত্তা হোৱাৰ পিচত তেখেতক আমাৰ লগতে থাকিবলৈ প্রস্তাৱ আগবঢ়ালো আৰু সেইমর্মে তেখেতে আমাৰ লগতে থাকিবলৈ ললে । দুজনৰ পৰা তিনিজন হ’লো যেতিয়া ভালেই লাগিল । শনিবাৰ, ৰবিবাৰে আমি ঘৰৰ ভাত খুব কমেহে খাওঁ । মাল্টিপ্লেক্সত চিনেমা খুব কমেহে বাদ পৰিছিল । সেই সময়ত চল্টলেক স্থিত “চিটি চেন্টাৰ” আৰু পার্ক ষ্ট্রীট স্থিত “তন্ত্রা” হৈ পৰিছিল আমাৰ ৰম্যভূমি । চিটি চেন্টাৰ যাবলৈ হ’লে আমি বাচ বা মেট্র’ৰে এঠাইলৈ গৈ তাৰ পিচত ৰিক্সাৰে উপস্থিত হৈছিলো । ঠিক তেনেদৰে উভটনি যাত্রাত প্রথমতে ৰিক্সা আৰু তাৰপিচত বাচ । তনেকুৱা এদিনৰ কথা । আমি দুপৰীয়া দুটা বজাৰ চিনেমা চাই অলপ ইফাল সিফাল ঘূৰি আহিব ওলাইছো । সময় গধূলি সাত আঠমান বাজিছে । গৰমৰ দিন যেন মনত পৰে । আমি ৰিক্সাষ্টেণ্ডলৈ আহি ৰৈছোহি । দুই – তিনিজনমান ৰিক্সাৱালা আগুৱাই আহিল । আমি মানুহ তিনিজন – মই, ৰুপজিৎ আৰু ডুলুমণি । এজনৰো চেহেৰা খুব পয়ালগা ধৰণৰ নহয় । গতিকে ৰিক্সা দুখন লবই লাগিব । বেছি চিন্তা নকৰি মই আৰু ডুলুমণি এখনত আৰু ৰুপজিৎ আন এখনত উঠি বহিলো । ৰিক্সা দুখন আগবাঢ়িল । আমাৰখন আগে আগে, আনখন পিচে পিচে ।ষ্ট্রীটলাইটৰ পোহৰত গছ- গছনিৰ ছাঁ আৰু ওচৰেৰে পাৰ হৈ যোৱা গাড়ী মটৰৰ শব্দ । কলিকতা মহানগৰীৰ এক নিত্তান্তই স্বাভাৱিক পৰিৱেশ । এনেতে দেখিলো গাড়ী মটৰৰ ভীৰ কম হোৱা চেগ লৈ আনখন ৰিক্সা আমাতকৈ আগুৱাই যাব ধৰিছে । মই মুৰ ঘুৰাই চালো । এনেতে দেখিলো ৰুপজিৎ বৈশ্যই আমাক কিবা কব খুজিছে । মই বুজি পোৱা নাই । ঠিক ক’ব খুজা নাই । কাৰণ, দুয়োখন ৰিক্সা ওচৰা ওচৰিকৈয়ে গৈ আছে । অলপ জোৰেৰে ক’লে আমি ভালদৰে শুনা পাওঁ । কিন্তু বৈশ্যই মুখেৰে একো শব্দ কৰা নাই । যেন কথাখিনি ৰিক্সাৱালাটোৱে শুনাটো বিচৰা নাই । মই একো বুজি পোৱা নাই । বাৰে বাৰে বৈশ্যৰ ফালে প্রশ্নবোধক দৃষ্টিৰে চাই আছো । এনেতে লক্ষ্য কৰিলো বৈশ্যই ৰিক্সাৱালাজনৰ ভৰিৰ ফালে আঙুলিয়াই দেখাইছে । মইও ৰিক্সাৱালাজনৰ ভৰিৰফালে লক্ষ্য কৰিলো । হঠাতে মোৰ চকুত যিটো দৃশ্য পৰিল তাক মই গোটেই জীৱন পাহৰিব নোৱাৰো । বুকুখন চিৰিংকৈ গ’ল । বুকুৰ মাজেৰে পাৰ হৈ যোৱা বৈদ্যুতিক তৰংগই গোটেই শৰীৰ মিহিকৈ কঁপাই তুলিলে । মই দেখিলো, ৰিক্সাৱালাজনৰ এখন ভৰি নাই!! । নাই মানে ভৰিখন আধাতে কটা । বোধহয়জ্কিবা দুর্ঘটনা বা বেমাৰ আজাৰৰ পৰিণতি । কিন্তু যিটো কথাই মোৰ মনটো জোকাৰিলে, সেইটো হ’ল তেনেকুৱা এজন মানুহে জীৱিকা নির্বাহৰ বাবে বিছাৰি লৈছে তেনে এটা কাম যিটো দুখন ভৰি থকা মানুহৰ বাবেই বহু কষ্টসাধ্য । বোধহয় বৈশ্যৰ মনতো একেই চিন্তা আহিছিল । এইখিনি সময়তে মই নিজকে বৈশ্যৰ ঠাইত কল্পনা কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিলো । মনটো আৰু বেছিকৈ বেয়া লাগিল । মই হ’লো হাত ভৰি কর্মঠ অৱস্থাত থকা এজন সুস্থ যুৱক । আৰু সেইজন হৈছে এখন ভৰি নাইকীয়া এজন ৰিক্সাৱালা – যিয়ে এখন ভৰিৰেই কঢ়িয়াইছে ৰিক্সা আৰু মোৰ ওজন । কথাটো তেনে এটা দিশৰপৰা ভবাৰ লগে লগে ৰিক্সাৰ পৰা নামি দিবলৈ মন গৈছিল । নিজকে সেই মানুহজনৰ ওপৰত কিবা বোজা যেন অনুভৱ হৈছিল ।

কিছুসময় তেনেদৰে মনৰ মাজত ধুমুহা চলাৰ পিচত নিজকে শান্ত কৰাইছিলো বিভিন্ন বুজনি দি । মনে মনে মানুহজনৰ সাহস আৰু মানসিক শক্তিৰ ওচৰত নতশিৰ হৈছিলো । মনে মনে ভাবিছিলো, ধন্য সেইসকল যিসকলে এই মানুহজনক স্বামী, দেউতা অথবা ভাতৃ হিছাপে পাইছে । এনেদৰে চিন্তাৰ মাজত বুৰ গৈ থাকোতেই আমাৰ গন্তব্যস্থান পালোগৈ । পিছলৈ বৈশ্যৰ পৰা জানিব পাৰিছিলো তেখেতৰো বুলে মোৰ নিচিনাই অনুভৱ হৈছিল । আনকি তেখেতে বুলে মাজতে ৰিক্সাখন ৰখাবলৈ ওলাইছিলেই । পিচে মানুহজনৰ শাৰিৰীক অক্ষমতাক ইতিকিং কৰা যেন হ’ব বুলি অনুভৱ হোৱাত নৰখালে আৰু । অ, এটা কথা কবলৈ পাহৰিছিলোৱেই । কথাটো চাগে আপুনিও ভাবিছে এতিয়ালৈকে । কথাটো হ’ল, এখন ভৰিৰে মানুহজনে ৰিক্সা চলায় কেনেদৰে ? মানুহজনে ৰিক্সাখন চলাওতে পেডেল ডাল যোৰেৰে ঠেলি তললৈ পঠিয়ায় । গতি জড়তাৰ বাবে, পেডেল ডাল ঘুৰি নিজে ওপৰলৈ আহে । তাৰপিচত আকৌ তললৈ ঠেলি পঠিয়ায় … একেটা চক্রৰে পুনৰাবৃত্তি । সেইবাবে ৰিক্সাখন অলপ বেগেৰে চলালে সুবিধা হয় ।

এটা ভাষাৰ মৌলিক উপাদান কেইটা হৈছে ১)লিপি, ২)শব্দকোষ, ৩)বিশ্বকোষ আৰু ৪) ব্যাকৰণ ।

মই কোনো ভাষাবিদ নহয়, গতিকে মোৰ সাধাৰণ ধ্যান ধাৰণাৰ পৰা যি অনুভৱ হৈছে তাকেই লিখিছো । এই কেইটাৰ বাহিৰেও অন্যান্য মৌলিক উপাদান থাকিব পাৰে । কিন্তু ওপৰোক্ত উপাদান কেইটাৰ গুৰুত্ব সর্বজন বিদিত । এই কেইটা উপাদান অবিহনে ভাষা এটা ভাষা বুলি চিহ্নিত কৰা অসম্ভৱপৰ হৈ পৰে । এইকেইটা উপাদানৰ অবিনহে এটা ভাষাৰ অস্তিত্ব আৰু আয়ুস তেনেই সীমিত ।

এতিয়া কথা হ’ল ইন্টাৰনেটৰ জগতখনত আমি অসমীয়া ভাষাক নতুনকৈ সংস্থাপিত কৰিবলৈ আগবাঢ়িছো । এই চেষ্টাৰ আৰম্ভনিতে আমি এখন শব্দকোষ প্রস্তুত কৰা কামত নিয়োগ হৈছো । শব্দকোষখন ইতিমধ্যে পৈনত অৱস্থা পাইছেই । মই কৈছো “শব্দ(xobdo.org)” ৰ কথা । হয়, আমাৰ অসমীয়া ভাষাত অভিধানৰ অভাৱ নাই । কিন্তু ইন্টাৰনেটৰ পৃথিৱীত অসমীয়া ভাষাৰ প্রচাৰ আৰু প্রসাৰৰ বাবে ই অতিকৈ দৰকাৰী । ঠিক তেনেদৰে আমি কর্মৰত হৈ আছো এখন অনলাইন বিশ্বকোষ নির্মানৰ কামত । হয়, ঠিকেই .. মই “ৱিকিপিদিয়া(as.wikipedia.org)”ৰ কথাই কৈছো | এইখিনিতে, অসমীয়া ইউনিক’ড লিপি লৈ চলি থকা দীর্ঘদিনিয়া বেমেজালি দূৰীকৰণৰ কামত নিৰলস ভাৱে লাগি আছে আমাৰ মাজৰে কেইজনমান নিঃস্বার্থ ভাষাপ্রেমী । তেওঁলোকৰ চেষ্টা সফল হ’ব আৰু অসমীয়া ভাষাই বিশ্ব দৰবাৰত প্রাপ্য মর্যদা পাব বুলি আশা ৰাখিলো ।

কিন্তু এইখিনিতে অন্তিম আৰু চতুর্থ উপাদানটোৰ … “ব্যাকৰণ”ৰ, লগত জড়িত একো কাম কোনোফালে চলি থকা চকুত নপৰিল । নাজানো । হয়তো এনেকুৱাও হ’ব পাৰে যে হয়টো চলি আছে কিন্তু মইহে গম পোৱা নাই । যদি তেনেকুৱাই হৈছে তেনেহলে যি সকলে এই কামৰ লগত জৰিত হৈ আছে তেখেতসকলৰ ওচৰত ক্ষমা বিচাৰিলো । এই অধমৰ অজ্ঞানতাৰ বাবে দায় দোষ নধৰে যেন । আপোনালোকৰ চেষ্টা সফল হওক । কিন্তু যদি তেনেকুৱা হোৱা নাই,… মানে যদি সচাকৈ তেনে কোনো ব্যাকৰণৰ কাম চলি থকা নাই তেনেহ’লে মই ভাবো অনতি পলমে এখন অনলাইন ব্যাকৰণ সংস্কৰণ কৰি উলিওৱাহে কথা ।

পিছে ৰাইজে বা কি কয় ।